Skąd wzięła się pościel czyli słów kilka o historii pościeli

Dziś nikt z nas nie wyobraża sobie łóżka i sypialni i bez pościeli. Są one nie tylko okryciem zapewniającym nam ciepło i poczucie bezpieczeństwa, ale również doskonałą dekoracją tego wnętrza. Jeszcze kilkaset lat temu tradycyjna pościel nie istniała. Jeśli jesteście ciekawi, jak kształtowała się historia pościeli, zapraszamy do lektury naszego artykułu. Oto słów kilka o tym skąd wzięła się pościel, jak kiedyś wyglądała i z czego była wykonywana.

Pościel w starożytności

Geneza pościeli znajdziemy w czasach starożytnych, służyła skóra dzikich zwierząt. Polowania na dzikie zwierzęta wykonywane były nie tylko dla ich mięsa, ale również dla skór, które przerabiane później były na ubrania oraz okrycia. Były niezbędne do tego, by przetrwać zimne dni i noce. W starożytności łóżkami były wykopywane w ziemi dziury, które wyściełane były liśćmi czy trawą, a za okrycie służyły właśnie skóry dużych zwierząt. W starożytnym Egipcie plecione specjalne maty, które służyły jako izolacja od zimnej czy mokrej ziemi. Wtedy też zaczęto używać sienników. Było to nic innego jak płócienny worek wypełnione słomą, sianem a w późniejszych wiekach piórami i wełną. Dbano również o to, by podparcie zyskała głowa. Za pierwowzór poduszki służyły małe silniki wypełniane liśćmi, suchym mchem lub pakułami. Był to pierwowzór obecnego materaca. Obróbką materiałów wykorzystywanych jako wypełnienie silników zajmowały się kobiety w długie, zimowe wieczory.

Pościel w średniowieczu

Wraz z upływem lat forma pościeli i łóżek systematycznie się zmieniała. O statusie społecznym stanowiło posiadanie podwyższonego łóżka. Celem tego była ochrona przed insektami czy szczurami, których obecność w domu była nieunikniona. Im bardziej zamożna była, tym jej łóżko było wyższe. Coraz bardziej dbano również o wygodę, silniki zaczęto obszywać skórami niedźwiedzi czy wilków, a także wykorzystywano je jako odpowiednik dywanu. Z lżejszych futer produkowano kołdry, a z puchu poduszki. Gdy było zimno używano szkandela, czyli miedzianego naczynia, które miało podgrzewać pościel. Jego wypełnieniem była gorąca woda lub węgiel.

Pościel w renesansie

Wiek XVI to czas kiedy na świecie panowała epidemia tyfusu. Oprócz niej ludzie chorowali również na cholerę, choroba brudnych rąk czy inne zakażenia bakteryjne. Pewien belgijski lekarz epidemiolog zalecił, by jako okrycia stosować materiały oraz dezynfekować je poprzez pranie w wysokich temperaturach. Był to przełom, który zrewolucjonizował podejście do higieny podczas snu. Od tego czasu rozpoczęto dbanie o czystość pościeli w domach i hotelach.

Początki historii pościeli w Polsce

Pierwszym Polakiem, który posiadał pościel szytą z tkanin, był król Zygmunt August wraz ze swoją żoną. Otrzymał ją od znanego podróżnika Vasco da Gamy jako prezent ślubny. W tym czasie łóżka stawały się coraz bardziej ozdobne. Otoczone były baldachimami, które spełniały kilka ważnych funkcji. Przede wszystkim chroniły przed światłem, zatrzymywały ciepło podczas zimowych nocy, a oprócz tego chroniły przed wpadaniem mysich bobków do łóżka śpiącego. W XVIII wieku rozpoczęto używanie kołder gotowanych, które pokrywano bawełną, atlasem lub adamaszkiem.

Z jakich materiałów wykonywano pościel?

O kilku z nich już wspomnieliśmy. Historycznie pościel wykonywana była z bardzo różnorodnych materiałów. Zanim zaczęto używać do tego tkanin, wykorzystywano skóry zwierzęce, rośliny czy inne dostępne produkty dające choć odrobinę ciepła i izolacji. Z czasem zaczęto wykorzystywać do tego celu płótno oraz inne materiały jak len, bawełnę czy wełnę. Stopniowo poznawać rano właściwości tych tkanin i dopasowano je do różnych funkcji. Zawsze jednak celem pościeli była ochrona przed chłodem,  niewygodą czy innymi niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi. Później również miała podnieść poziom komfortu snu i zwiększyć bezpieczeństwo zdrowotne. Aspekty estetyczne pojawiły się dopiero stosunkowo niedawno. 

Pościel bawełniana

Tkaniny z włókien roślin bawełny zapoczątkowały znaną nam obecnie pościel. Tkaninę te produkowano już w starożytnym Egipcie i doceniano jej wysoką wytrzymałość, grubość, absorpcja wilgoci i to, że dobrze wyglądała bez prasowania. Dziś pościel bawełniana występuje w wielu różnych rodzajach i wciąż stanowi jedną z najpopularniejszych odmian tego produktu.

Pościel jedwabna

Od zawsze jest to synonim luksusu. Jedwab jest bardzo cenionym materiałem na całym świecie dzięki swoim właściwościom wentylacyjnym, delikatności i dobrym wpływie na kondycję skóry. Do dziś pościel jedwabna polecana jest osobom z alergiami.

Pościel z wełny

Tkaniny wełniane od zawsze wykorzystywane były szczególnie w długie, zimowe wieczory, kiedy temperatura mocno spadała. Powstawała z wełny merynosów lub wielbłądziej. Pościel wełniana ceniona jest za doskonałą izolację cieplną i dopasowywanie się do temperatury naszego ciała.

Pościel lniana

Dziś używana zdecydowanie rzadziej, a kiedyś wykorzystywana bardzo często. Pościel lniana ceniona jest za swoje właściwości antystatyczne i antyalergiczne. Zapewnia doskonałą wentylację skóry, ale ma też kilka wad. Może być nieco szorstka dla skóry, oraz wymaga długiego prasowania, jeśli zależy nam na jej nieskazitelnym wyglądzie.